Marmara Denizi’nde orkinos hareketliliği arttı
Marmara Denizi’nde orkinos hareketliliği son dönemde arttı. Uzmanlar, artışı küçük pelajik balıkların bolluğu ve azalan kirlilikle ilişkilendiriyor.
Marmara Denizi’nde orkinos hareketliliği son dönemde belirgin biçimde arttı. Geçmişte bölgede bu balıkların tamamen tükendiği yönündeki değerlendirmelere karşın, özellikle İstanbul Boğazı, Haliç ve İzmit Körfezi’nde orkinosların daha sık görülmesi dikkat çekiyor.
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. İsmail Burak Daban, bölgedeki gözlemleri değerlendirerek orkinosların Marmara’daki varlığının tarihî kayıtlarda da yer aldığını belirtti. Uzun mesafeler kat edebilen bu türün, mevsimsel hareketleri doğrultusunda farklı deniz alanlarına yöneldiğini ifade etti.
Orkinoslar besin kaynaklarını takip ediyor
Daban’ın aktardığı bilgilere göre orkinoslar, her yıl mayıs ve haziran aylarında üremek için Akdeniz’e giriyor. Uygun su sıcaklıklarının oluşmasıyla üreme alanlarını seçen balıklar, üreme döneminin ardından beslenmek amacıyla bir süre daha bölgede kalıyor. Suların soğumasıyla birlikte ise Atlantik Okyanusu’na dönüyor.
Orkinosların başlıca besinleri arasında hamsi, çaça, sardalye, palamut, kolyoz ve uskumru gibi küçük pelajik balıklar bulunuyor. Bu türlerin yoğunlaştığı alanlarda orkinosların da toplanabildiğini belirten Daban, Marmara’daki hareketliliğin temel nedenlerinden birinin besin bolluğu olabileceğine işaret etti.
Daban, “Küçük pelajik balıklar nerede bolsa, yırtıcı bir tür olan orkinoslar da onları takip eder ve yoğun biçimde bu balıklarla beslenir” değerlendirmesinde bulundu.
Müsilaj sonrasında kirlilikte azalma ihtimali
Müsilajın ardından artırılan denetimler ve uygulanan caydırıcı cezaların denizel kirliliği azaltmış olabileceğini belirten Daban, bu durumun küçük pelajik balıkların gelişimini olumlu etkilemiş olabileceğini söyledi.
Denizdeki kirliliğin bir miktar azalmasının, küçük pelajik balıkların daha sağlıklı büyümesine ve çeşitliliğin artmasına katkı sunmuş olabileceğini ifade eden Daban, bu türlerin çoğalmasının orkinos gibi büyük avcı balıkları bölgeye çekmiş olabileceğini kaydetti.
Stokların korunması için sürdürülebilir avcılık çağrısı
Orkinosların Marmara’daki varlığının kalıcı hâle gelmesi için öncelikle küçük pelajik balık stoklarının korunması gerektiğini vurgulayan Daban, ileri biyolojik arıtma tesislerinin etkin biçimde işletilmesinin deniz kirliliğini azaltacağını belirtti.
Küçük pelajik türlerin aşırı avlanmasının da önüne geçilmesi gerektiğine dikkati çeken Daban, hamsi kotası gibi düzenlemelerle balık stoklarının sürdürülebilirliğinin güvence altına alınabileceğini ifade etti. Bu önlemlerin uygulanması durumunda orkinos gibi avcı türlerin Marmara’da daha sık görülmesinin mümkün olabileceğini söyledi.




