Boşanma Sonrası Soyadı Değişikliği ve Diploma Düzenlemesi
Boşanma sonrası soyadı değişikliği yaşayan kadınların diplomasının güncellenmesi talebi üzerine YÖK ve KDK’dan açıklama geldi.
Boşanma sonrası soyadı değişikliği yaşayan bir kadının yüksek lisans diplomasının güncel kimlik bilgilerine uygun olarak yeniden düzenlenmesi talebi, Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK) tarafından incelendi. KDK, 16 Haziran 2026 tarihli ve 2026/10220-S.26.14295 sayılı kararında, Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) bu konuda nasıl bir yaklaşım sergilediğini ve üniversitelerin diplomaların düzenlenmesi konusundaki yetkilerini ele aldı.
Başvuran, boşanma sonrası soyadı değişikliği nedeniyle diplomasının güncel kimlik bilgilerine uygun şekilde yeniden düzenlenmesini talep etmişti. YÖK, 7039 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun geçici 8’inci maddesine dayanarak, ad veya soyadı değişikliğine ilişkin mahkeme kararı alındığında yeni isim veya soyadı ile diploma düzenlenebileceğini belirtti. Ancak, başvuranın önceki soyadıyla düzenlenmiş olan diplomasının değiştirilmesi için idareden mahkeme kararı talep edilmesi gerektiği ifade edildi.
Kamu Denetçiliği Kurumu, üniversitelerin diplomaların düzenlenmesi konusundaki takdir yetkisini, öğrencilerin çalışma hayatını koruma gerekliliği ile kamu yararını gözeterek kullanmaları gerektiğini vurguladı. Başvuranın durumu değerlendirildiğinde, idarenin başvuruyu reddetmesinin, kamu menfaati ile bireysel menfaat arasında bir dengenin bozulmasına yol açtığına dikkat çekildi. Bu çerçevede, başvuranın eski soyadına döndüğü, dolayısıyla diplomasının güncellenmesi gerektiği sonucuna varıldı.
Başvuran, 2012 yılında Atatürk Eğitim Fakültesi’nden mezun olduktan sonra, 2017 yılında Eğitim Bilimleri Enstitüsü’nde yüksek lisans programına kaydolmuş ve 2024 yılında mezun olmuştur. Ancak boşanma sonrası soyadı değişikliği nedeniyle diplomasında bir farklılık oluşmuş ve bu durum, başvuranın resmi işlemlerinde zorluklar yaratmıştır. Marmara Üniversitesi, mevcut yönetmeliklere dayanarak başvuranın talebini reddetmişti.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun kabulüne ve Marmara Üniversitesi Rektörlüğü’ne, yüksek lisans diplomasının güncel kimlik bilgilerine uygun şekilde yeniden düzenlenmesi için işlem yapılması yönünde tavsiyede bulundu. Ayrıca, bu kararın otuz gün içinde KDK’ya bildirilmesi gerektiği de vurgulandı. Bu durum, boşanma sonrası soyadı değişikliği yaşayan bireylerin diplomalarının güncellenmesi konusundaki hukuki süreçleri de gündeme getirmiş oldu.
