İsrail, Batı Şeria’da Askeri Yetkileri Polise Devrediyor

İsrail, Batı Şeria’da ordunun yetkilerini polise devretme kararı aldı. Bu gelişme Filistin’de büyük tepkilere yol açtı.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, işgal altındaki Batı Şeria’da, İsrail ordusunun Filistin topraklarındaki yetkilerini polise devretme talimatı verdi. Bu açıklama, Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik saldırılarının artış gösterdiği bir dönemde geldi. Aynı zamanda, İsrail yönetimi 104 yeni yasa dışı yerleşim kurulmasına da onay vermişti.

Katz, Batı Şeria’daki güncel durumu değerlendirmek üzere Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir ve istihbarat birimlerinin liderleriyle bir araya geldi. Toplantıda, İsrailli yerleşimcilerin sayısındaki artışa dikkat çekerek, ordunun Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşimlerle ilgili tüm uygulama yetkilerinin polise devredilmesi için bir plan hazırlanmasını istedi.

İsrail Savunma Bakanı, ordunun Batı Şeria’daki ana görevlerinin Filistinlilere yönelik güvenlik faaliyetleri olduğunu savundu. Ayrıca, yerleşimcilerin Filistinlilere karşı gerçekleştirdiği saldırıları işaret ederek, bu tür ‘sivil’ konularda kanun ve düzenin sağlanmasının tamamen polisin sorumluluğuna geçeceğini belirtti. Katz, “İsrail ordusunun görevi, tepelerdeki çocukları kovalamak değildir” şeklinde bir ifade kullandı.

İsrail devlet televizyonu KAN, Katz’ın açıklamasının mevcut durumu kısa vadede değiştirmeyeceğini bildirdi. Haberde, Batı Şeria’daki kontrolün İsrail ordusuna ait olduğu, bölgedeki Yahudilerle ilgili konularda ordunun zaten polisten destek aldığı vurgulandı. Ayrıca, bu yetki değişikliğinin uygulanabilmesi için yasama sürecinin gerekebileceği ifade edildi. İsrail Meclisi’nin kapalı olduğu ve ülkede seçimlere iki ay kaldığı da belirtildi. Yerel basında, Katz’ın talimatının uygulanması halinde bunun Batı Şeria’nın ilhakına yönelik yeni bir adım olabileceği yorumları yapıldı.

Katz’ın açıklamaları, Batı Şeria’nın kuzeyindeki Nablus kentinin güneyinde bulunan Kusra beldesinde İsrailli yerleşimciler ile Filistinliler arasında yaşanan gerginliklerin ardından geldi. Görgü tanıklarına göre, İsrailli yerleşimciler, Filistinli ailelerin evlerinin önüne yeniden çadır kurdu. Bölgeye gelen İsrail askerleri, bu çadırları yıkarken, yerleşimcilerin Filistinlilerin evlerini kuşatmaya devam ettiği ve evlerdeki kişilerin hareketlerini engellediği bildirildi.

İsrail askerlerinin bölgede varlığını sürdürdüğü, askeri araç ve askerlerin Kusra’ya giriş çıkışlarının devam ettiği kaydedildi. Ayrıca, İsrail ordusunun, bölgedeki askeri hareketliliğin yerleşimciler tarafından kurulan çadırların dağıtılması amacıyla pazar sabahına kadar süreceğini Kusra Köy Meclisine bildirdiği aktarıldı.

ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee de Batı Şeria’daki İsrailli yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik saldırıları hakkında açıklama yaptı. Huckabee, ABD merkezli X platformunda, yasa dışı yerleşimlerin yöneticilerinin açıklamalarına yer veren The Jerusalem Post’un haberini paylaştı. Huckabee, sorunun genel olarak “İsrailli yerleşimciler” olmadığını, saldırı düzenleyen grupların “yerleşim bozucular” olduğunu savundu. Ayrıca, bu eylemleri kınadıklarını belirten Ganz ve Alon’un açıklamalarının medyada daha fazla yer bulması gerektiğini ifade etti.

Huckabee’nin daha önce Batı Şeria’da saldırılar düzenleyen İsraillileri “terörist” olarak nitelemesi, İsrail’den tepki almıştı. İsrail Ordu Radyosu’na göre, İsrailli Bakan Zeev Elkin, Kusra’daki Filistinlilere saldıran İsraillileri “terörist” olarak görmediğini belirterek, “Onlarla hukuku tam olarak uygulamak ve sert bir el ile müdahale etmek gerekiyor” dedi.

Filistin Devlet Başkan Yardımcısı Hüseyin eş-Şeyh, İsrail ordusunun Batı Şeria’daki İsraillilerle ilgili kolluk yetkilerinin polise devredilmesi planını sert bir dille eleştirdi. Şeyh, bu girişimin “uluslararası hukukun, uluslararası meşruiyet kararlarının ve imzalanan anlaşmaların açık ihlali” olduğunu ifade etti. Bu adımın, Doğu Kudüs dahil işgal altındaki Batı Şeria’da İsrail yasalarını ve egemenliğini dayatmaya yönelik yeni bir girişim olduğunu savundu. Şeyh, başta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi olmak üzere uluslararası topluma, İsrail’in tek taraflı uygulamalarını durdurması ve Tel Aviv yönetiminin uluslararası hukuk ile uluslararası meşruiyet kararlarına uymasını sağlaması çağrısında bulundu.

Hamas da Katz’ın talimatına tepki göstererek, bu planın Batı Şeria’nın ilhakına yönelik bir adım olduğunu ileri sürdü. Hamas’ın yazılı açıklamasında, İsrailli yerleşimcilerle ilgili yetkilerin İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’e bağlı polise devredilmesinin, Filistin topraklarında İsrail’in kontrolünü ve işgal politikalarını pekiştirmeyi amaçladığı belirtildi. Bu adımın, yerleşim alanlarının genişletilmesini ve Batı Şeria’da yeni statüler dayatılmasını hedefleyen İsrail hükümetinin politikalarıyla bağlantılı olduğu ifade edildi.

Hamas, İsrail’in bu yönde atacağı bir adımın radikal grupları koruma altına alacağını ve Batı Şeria’da Filistinlilere yönelik saldırıların artmasına yol açacağını öne sürdü. Açıklamada, İsrail hükümetinin hızlı kararlarla Batı Şeria’nın siyasi ve hukuki statüsünü değiştirmeye çalıştığı savunuldu. Bu uygulamaların, Filistinlilerin kendi kaderini tayin etme ve bağımsız devlet kurma hakkını baltaladığı vurgulandı. Hamas, ayrıca Arap ve İslam ülkeleri ile uluslararası topluma, İsrail’in Batı Şeria’yı ilhak planlarına karşı harekete geçme çağrısında bulundu.

İsrail Savunma Bakanı Katz’ın planının hayata geçirilmesi halinde, Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerle ilgili güvenlik ve kolluk uygulamalarında yetki dağılımında değişiklikler beklenirken, bu durumun bölgenin hukuki ve siyasi statüsü üzerinde daha geniş etkiler yaratabileceği yönünde değerlendirmeler yapılıyor.